Nieuwe EU-richtlijn tegen Greenwashing: Dít moet je weten

Delen via:

Facebook
LinkedIn
WhatsApp

Categorie

In de afgelopen jaren is er een verontrustende trend van bedrijven die milieu-labels en duurzaamheidsclaims gebruiken voor marketing, om consumenten ervan te overtuigen dat hun producten bijdragen aan een groenere wereld. Als reactie op deze greenwashing-activiteiten heeft de EU een nieuwe richtlijn ingevoerd: Empowering Consumers for the Green Transition Directive (Directive (EU) 2024/825).

Het doel van deze richtlijn is het tegengaan van greenwashing door bewijs te eisen die milieuclaims ondersteunen en het verbieden van onbetrouwbare duurzaamheidslabels. Daarnaast worden praktijken verboden die de levensduur van producten verkorten of voortijdige vervanging bevorderen.

Desondanks bestaan er nog veel onzekerheden over de implementatie van de nieuwe regels. In dit artikel geven we daarom antwoord op 9 vragen over greenwashing en de nieuwe richtlijn aan de hand van de huidige beschikbare informatie.

In dit artikel:

  1. Wat is greenwashing?
  2. Wat zijn generieke claims en wat moet je in plaats daarvan gebruiken?
  3. Wat gaan de nieuwe regels tegen greenwashing precies verbieden?
  4. Wie zal worden getroffen door de regels?
  5. Vanaf wanneer gelden de nieuwe regels tegen greenwashing?
  6. Wat gebeurt er bij niet-naleving van de greenwashing regels?
  7. Wat is het gevolg voor claims met CO2-compensatie?
  8. Hoe worden de claims geverifieerd?
  9. Wat kun je doen om je voor te bereiden en greenwashing te voorkomen?

1. Wat is greenwashing?

Greenwashing doet zich voor wanneer bedrijven misleidende claims en marketingtactieken gebruiken om consumenten te misleiden over de milieu-impact van hun producten, door ze milieuvriendelijker neer te zetten dan ze in werkelijkheid zijn.

Deze claims zijn vaak opzettelijk vaag, met onvoldoende details maar creëren toch de valse indruk van duurzaamheid. Dit allemaal om consumenten aan te trekken die zich steeds meer zorgen maken over hun milieu-footprint.

2. Wat zijn generieke claims en wat moet je in plaats daarvan gebruiken?

Denk bij generieke claims aan termen als ‘milieuvriendelijk’, ‘eco-vriendelijk’, ‘groen’, ‘vriend van de natuur’, ‘ecologisch’, ‘klimaatvriendelijk’, ‘vriendelijk voor het milieu’, CO2-vriendelijke, ‘energiezuinig’, en ‘biologisch afbreekbaar’.

In plaats van deze vage termen te gebruiken, moet de bewoording zo specifiek mogelijk zijn. In plaats van simpelweg ‘biologisch afbreekbaar’ te zeggen, moet gedetailleerde informatie worden verstrekt. Bijvoorbeeld: ‘deze verpakking zal binnen een maand biologisch afbreken in geval van thuiscompost’. Op deze manier kunnen consumenten geïnformeerde en verantwoorde keuzes maken.

Green claims greenwashing

3. Wat gaan de nieuwe regels tegen greenwashing precies verbieden?

De Richtlijn heeft tot doel duidelijkheid en betrouwbaarheid te bevorderen in productclaims en -labels door het gebruik van ongegronde milieuclaims te verbieden. Het pakt veelvoorkomende greenwashing-tactieken aan door ze te categoriseren als oneerlijke commerciële praktijken. Dit betekent dat meer dan 50% van de huidige claims herzien of volledig verwijderd moeten worden.

Zwarte lijst voor greenwashing

Onder de bepalingen zal de EU het volgende op de zwarte lijst plaatsen:

  • Generieke milieubeweringen op producten zonder bewijs
  • Beweringen die de neutrale, verminderde of positieve milieueffecten van een product verklaren op basis van het gebruik van CO2-compensatiekredieten die niet gerelateerd zijn aan daadwerkelijke emissiereductie
  • Duurzaamheidslabels die niet zijn afgeleid van erkende onafhankelijke certificeringsschema’s of vastgesteld door overheidsinstanties
  • Beweringen over toekomstige milieuprestaties zonder realistische toezeggingen van bedrijven om hun gestelde doelen te bereiken.

Om aan de regelgeving te voldoen, moeten bedrijven overstappen van het gebruik van vage termen zoals “milieuvriendelijk” naar het verstrekken van specifieke, controleerbare informatie over de milieukenmerken van hun producten.

Greenwashing product with green claims

4. Wie zal worden getroffen door de regels?

De richtlijn zal voornamelijk impact hebben op bedrijven die actief zijn in de Business-To-Consumer (B2C) sector. Micro-ondernemingen, met minder dan 10 werknemers en een jaaromzet en/of balanstotaal onder de €2 miljoen, vallen niet onder de nieuwe regelgeving. Daarnaast krijgen mkb-bedrijven een extra jaar om aan de regels te voldoen.

5. Vanaf wanneer gelden de nieuwe regels tegen greenwashing?

De Richtlijn werd gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie op 6 maart 2024 en trad in werking op 26 maart 2024. De Richtlijn moet nu worden opgenomen in de nationale wetgeving van de EU. Lidstaten hebben een periode van twee jaar om de wet over te nemen na publicatie in het Publicatieblad. De Richtlijn heeft 27 september 2026 als deadline gesteld waarop EU-lidstaten de nieuwe regels moeten implementeren.

6. Wat gebeurt er bij niet-naleving van de greenwashing regels?

Bedrijven die zich niet aan de regels houden, kunnen straffen krijgen, waaronder tijdelijke uitsluiting van aanbestedingen voor overheidsopdrachten, inkomstenverlies en boetes ter hoogte van minstens 4% van hun jaaromzet.

7. Wat is het gevolg voor claims met CO2-compensatie?

Groene claims die alleen gebaseerd zijn op CO2-compensatie zullen niet langer worden toegestaan. Met name claims die beweren dat een product (of dienst) een neutrale, verminderde of positieve impact op het milieu heeft als het gaat om de uitstoot van broeikasgassen.

Voorbeelden van dergelijke claims zijn termen als ‘klimaatneutraal’, ‘CO2-neutraal gecertificeerd’, ‘koolstofpositief’, ‘klimaat netto nul’, ‘klimaat gecompenseerd’, ‘verminderde klimaatimpact’ en ‘beperkte CO2-voetafdruk’. Hoewel deze claims nog steeds zijn toegestaan, moeten ze nauwkeurig de werkelijke levenscyclusimpact van het product weergeven. Ze mogen niet alleen vertrouwen op het compenseren van CO2-uitstoot buiten de productieketen.

Het is belangrijk om te weten dat claims die gebaseerd zijn op compensatie en echte impact niet hetzelfde zijn. Dit betekent dat bedrijven nog steeds kunnen laten zien dat ze investeren in milieuprojecten, zoals carbon credit-projecten. Ze moeten echter dergelijke informatie op een transparante manier presenteren die misleiding oftewel greenwashing vermijdt en voldoet aan de eisen die zijn gesteld in de EU-wetgeving.

CO2

8. Hoe worden de claims geverifieerd?

Verificatie valt onder de Green Claims-richtlijn, die de huidige Richtlijn aanvult en een verificatiemechanisme introduceert voor bedrijven die milieuclaims willen maken. Voordat bedrijven dergelijke claims voor hun producten gebruiken, moeten ze eerst bewijs leveren en vooraf goedkeuring verkrijgen van verificateurs aangesteld door EU-landen.

Waarschijnlijke vereisten Green Claims-richtlijn

Het is belangrijk op te merken dat de voorgestelde richtlijn geen enkele methode voorschrijft voor het uitvoeren van deze beoordelingen, maar de vereisten zullen hoogstwaarschijnlijk het volgende omvatten:

  • Kijken naar de levenscyclus van het product
  • Vertrouwen op betrouwbare wetenschappelijke bewijzen, nauwkeurige informatie en internationale normen
  • Aantonen dat de claim aan wettelijke vereisten voldoet
  • Informatie verstrekken over of het product of bedrijf dat onderhevig is aan de claim aanzienlijk beter presteert dan gebruikelijk
  • Transparant rapporteren over broeikasgascompensaties, onderscheid maken tussen emissiecompensaties en -verminderingen/verwijderingen, en details verstrekken over de kwaliteit van de compensaties.

9. Wat kun je doen om je voor te bereiden en greenwashing te voorkomen?

Bedrijven moeten begrijpen dat we in een tijd leven waarin duurzaamheidstransparantie belangrijk is. Hoewel de details van de regels nog worden uitgewerkt, is het wel duidelijk dat bedrijven die zeggen dat ze goed zijn voor het milieu, nu strenger worden gecontroleerd. Als bedrijven zeggen dat hun producten groen zijn, moeten ze dit kunnen bewijzen met algemeen erkend wetenschappelijk bewijs. Als ze hun product vergelijken met andere, moeten ze dit eerlijk doen en dezelfde gegevens gebruiken. Een levenscyclusanalyse (LCA) kan hierbij helpen.

LCA Life Cycle Assessment

Het uitvoeren van LCA’s om greenwashing te voorkomen

Dit is het perfecte moment om een levenscyclusanalyse uit te voeren om uw footprint te begrijpen, wat zowel u als uw consumenten vertrouwen geeft in de duurzame aspecten van uw product.

Als u betrokken bent bij koolstofcompensatie, moeten eerst reductiemaatregelen worden genomen, waarvoor een levenscyclusanalyse de eerste stap is. Het ondersteunen van koolstofverwijderingsprojecten kan nog steeds milieubewustzijn tonen, mits het project geverifieerd en dus betrouwbaar is, zoals Bamboo Village. Niettemin moeten bedrijven bij de rapportage over hun CO2-compensatieactiviteiten altijd duidelijk maken wat de verhouding is tussen de interne inspanningen en de gekochte compensaties.

Bij Greenhouse Sustainability kunnen we u helpen te voldoen aan deze regels door een gedetailleerde footprintberekening uit te voeren en u te helpen uw duurzaamheidsinspanningen te communiceren om te voldoen aan de nieuwe regels.

Over Greenhouse Sustainability

Bij Greenhouse Sustainability hebben we alles in huis om uw bedrijf te begeleiden naar een duurzame toekomst.​

Bij ons bent u aan het juiste adres voor het in kaart brengen van uw footprint, of het nu is voor uw gehele bedrijf of een specifiek product. Al vanaf 2014 berekenen wij footprints voor hoofdzakelijk de tuinbouwsector, maar ook daarbuiten.

In ons duurzame huis helpen we bedrijven verder naar een duurzame toekomst, door middel van: Calculations, Reductie, Compensatie en Storytelling. Dit doen wij met een divers team van ambitieuze vakmensen, met een gedeelde passie voor duurzaamheid.

Meer
Interessante Artikel

Artikel

Wat zijn milieu-impact categorieën?

Artikel

De EU CBAM-regulering voor CO2-verantwoording in supply chains

Nieuws

Dutch Flower Group start samenwerking met Greenhouse Sustainability

Meld u aan voor onze nieuwsbrief

Melden Sie sich an, um Newsletter, Nachhaltigkeitstipps und Angebote zu erhalten.